Kortrijk gaat permanent luchtkwaliteit meten en rekent daarvoor op technologiepartner Aptus

Kortrijk is de eerste stad in Vlaanderen die zelf het initiatief neemt om permanent de luchtkwaliteit te meten en de resultaten online te plaatsen. Vandaag neemt de stad Kortrijk de eerste van zes sensoren in gebruik in de Minister Liebaertlaan, een belangrijke invalsweg naar de binnenstad. Op zes locaties zullen de concentraties fijn stof (PM) en stikstofdioxide (NO2) worden gemeten. De resultaten komen “in real time” op de stedelijke website www.kortrijk.be/klimaatstad. Aan de hand van de resultaten kan nog gerichter actie ondernomen worden op kritieke plaatsen en kunnen inwoners worden gesensibiliseerd om mee te werken aan gezonde lucht. Dat doet Kortrijk door in te zetten op meer groen, een autoluwere stad en energiezuinige woningen.

Bert Herrewyn, schepen van Klimaat“In Kortrijk hebben we geen meetpunten van de Vlaamse Milieu maatschappij (VMM) en het wordt steeds duidelijker dat die er ook niet komen. We krijgen steeds meer vragen van bewoners, er doorkruisen twee autostrades ons grondgebied en op vlak van fijn stof zou de concentratie van PM 2.5 in onze regio relatief hoog zijn in vergelijking met de rest van Vlaanderen. We hebben nood aan metingen op vaste plaatsen, gedurende een minstens een half jaar, om de problematiek beter in kaart te brengen. We plaatsen daarom tegen midden juli vijf sensoren op plaatsen waarvan we op basis van Vlaamse meetmodellen vermoeden dat de luchtvervuiling er problematisch kan zijn. Meer bepaald aan de brandweerkazerne ter hoogte van de E17, langs belangrijke invalswegen (Meensesteenweg, Minister Liebaertlaan, Oudenaardsesteenweg) en in het stadscentrum (Leiestraat). Ook komt er een sensor aan sportcentrum Wembley, om te kunnen vergelijken met de data van een rustige achtergrondlocatie zonder doorgaand verkeer. Het meetpunt in de Minister Liebaertlaan is vanaf vandaag al operationeel, de data zijn online te raadplegen op de stedelijke website.”

Philippe De Coene, schepen van ICT: “Op de Smart Cities conferentie in Barcelona maakten we kennis met kwalitatieve sensoren die eenvoudig kunnen worden geïnstalleerd en verplaatst en in real time hun data doorsturen naar een website. Voor de levering, installatie en visualisatie doen we een beroep op Aptus, een startup uit de Cronos groep, die sinds kort zijn intrek nam in onze nieuwe incubator Hangar K. Voor een éénmalige investering van circa 32.000 euro en een jaarlijkse onderhoudskost van circa 10.000 euro beschikken we over zes sensoren die maandelijks worden nagezien en op punt gezet en over resultaten die “in real time” online komen. De sensoren meten stikstofdioxide (NO2) en fijn stof (PM) in verschillende fracties, de temperatuur, luchtvochtigheid en luchtdruk.”

Alexander Vanwynsberghe, CEO van Aptus: “Als technologiepartner staan wij in voor het meten van de verschillende parameters en deze informatie dan ook real-time door te sturen naar ons Citysense platform (een slim platform met de focus op Smart Cities). Daarnaast hebben we een publieke landingspagina opgezet waarbij burgers live de meetresultaten kunnen raadplegen. Deze oplossing past perfect in onze missie om de fysieke en de digitale wereld met elkaar te verbinden. Smart cities is voor ons een belangrijke trend waar we de komende jaren sterk zullen op inzetten.”

Sensoren op zes locaties

De Vlaamse milieumaatschappij maakt luchtkwaliteitsmodellen op voor heel Vlaanderen. In Kortrijk is geen meetpunt aanwezig. De resultaten van de meetmodellen zijn voor Kortrijk dus gebaseerd op meetpunten buiten de stad en op een wetenschappelijk verantwoorde inschatting, niet op exacte metingen ter plaatse.

Op basis van eerdere metingen en de meetmodellen van de VMM selecteerde Kortrijk vijf locaties waar de luchtvervuiling mogelijks problematisch is en één rustige achtergrondlocatie om te kunnen vergelijken.

1. Minister Liebaertlaan, ter hoogte van het parkeerinformatiebord

2. Doorniksesteenweg, ter hoogte van de brandweerkazerne

3. Meensesteenweg, ter hoogte van Bissegemplaats

4. Oudenaarsesteenweg, ter hoogte van het VTI

5. Leiestraat, ter hoogte van het administratief stadhuis

6. Sportcentrum Wembley (achtergrondlocatie)

Hier willen ze minstens een half jaar metingen uitvoeren, omdat er pas dan een representatief beeld verkregen wordt van de situatie. Daarna kunnen de sensoren eventueel verplaatst worden naar andere locaties, ook in andere wijken van de stad kunnen ze dus gaan meten. Het is wel belangrijk om regelmatig naar dezelfde plek terug te keren, zodat ze de evolutie kunnen zien doorheen de tijd.